صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت؛ ابزار جدید سرمایهگذاری چیست؟
شفافیت نرخ سود، سازوکار دقیق پرداخت سود و حتی پتانسیل ریسکهای ارزی و نوسانات بازار بخشی از ابهام های طرح صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت به حساب میآیند
فرارو- کسب سود دلاری مهمترین وعده صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت عنوان شده است.
به گزارش فرارو؛ طرح جدید وزارت اقتصاد پس از تایید نهایی از سوی بانک مرکزی عملیاتی میشود و آنطور که علی مدنیزاده به عنوان وزیر اقتصاد اعلام کرده، راهاندازی سه صندوق ارزی کلید خواهد خورد. هنوز جزئیات زیادی از سازوکار صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت در دسترس نیست. مثلا نمیدانیم نرخ دقیق سود و تضمین اصل سرمایه چه سرنوشتی خواهد داشت اما تا اینجای کار اطلاعات اولیهای وجود دارد که مسیر طرح صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت را مشخص میکند.
چه کسانی قادر به سرمایهگذاری در صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت هستند؟
اولین سوال درباره صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت، این است که چه کسانی اجازه دارند در این صندوقها سرمایهگذاری کنند؟
طبق اعلام رسمی همه افراد حقیقی و حقوقی در ایران میتوانند در صندوقهای سرمایهگذاری ارزی مشارکت داشته باشند. به شرطی که دارای ارز فیزیکی یعنی اسکناس یا حواله ارزی باشند که بتوانند به عنوان دارایی پایه به صندوق تحویل دهند. این ابزار برخلاف برخی از ابزارهای مالی بینالمللی خاص محدودیت نقشه سرمایهگذار ندارد و هدف آن جذب طیف وسیعی از سرمایهگذاران است.
کلیه مردم میتوانند در این صندوقها شرکت کنند و سقف خاصی برای مشارکت تعیین نشده است. فقط داشتن ارز مورد نیاز برای سرمایهگذاری الزامی است.
سرمایهگذاری در صندوقهای ارزی با درآمد ثابت کجا انجام میشود؟
محل اجرای طرح صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت، بازار سرمایه است. بر اساس دادههایی که تا الان وجود دارد، این صندوقها بهعنوان ابزار مالی جدید در چارچوب نظارت بازار سرمایه و با بهرهگیری از زیرساختهای رسمی بورس راهاندازی میشوند.
مدیر امور صندوقهای سرمایهگذاری سازمان بورس نیز از ارائه چند درخواست رسمی برای تاسیس این صندوقها به سازمان بورس خبر داده که پس از بررسی و تصویب اساسنامه میتوانند فعالیت رسمی خود را شروع کنند.
صندوقهای ارزی با درآمد ثابت زیر نظر مستقیم نهادهای ناظر بازار سرمایه و بانک مرکزی اداره خواهند شد تا از لحاظ قانونی و شفافیت فعالیت در چارچوب مشخص قرار گیرند.
روش سرمایهگذاری در صندوقهای ارزی به چه شکلی است؟
تمایز اصلی این صندوقهای ارزی با دیگر انواع صندوقهای سرمایهگذاری جایگزینی ارز با ریال است. یعنی سرمایهگذاران بهجای پرداخت ریال، ارز خارجی مثلا دلار، یورو یا حتی درهم را به مدیر صندوق تحویل میدهند. سپس صندوق با این دارایی ارزی وارد ترکیبی از سرمایهگذاریهای ارزی و پروژههای مرتبط میشود.
سازوکار عملیاتی صندوقها بهشکلی است که سرمایهگذار ارز خود را به صندوق میسپارد. در قدم بعدی صندوق آن ارز را به حساب ارزی ویژه واریز میکند. خالص ارزش دارایی صندوق یا همان (NAV) بر اساس ارزش ارز (نه ریال) محاسبه میشود. درنهایتا هم سود و اصل سرمایه نیز کاملا به همان ارز اولیه بازگردانده خواهد شد.
البته از آنجا که این ابزار هنوز وارد مرحله عملیاتی نشده، جزئیات نهایی در مورد انواع داراییهای قابل سرمایهگذاری صندوق مثل اوراق، سپرده بانکی ارزی، یا سرمایهگذاریهای پروژهای و نحوه مدیریت آن به تایید نهادهای ناظر نیاز دارد.
سود صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت چگونه محاسبه میشود؟
جذابترین بخشی که تا الان درباره های صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت به چشم میخورد، وعده پرداخت سود دلاری به سرمایهگذاران است. این صندوقها میتوانند نرخ سود سالانه حدود هشت تا 12 درصد به صورت ارزی ارائه دهند.
سود این صندوقها بر اساس بازدهی حاصل از سرمایهگذاری ارزی آنها محاسبه میشود، نه بر اساس ریال یا سپرده بانکی سنتی. اگر صندوق بتواند با استراتژیهای سرمایهگذاری یا تخصیص دارایی درآمد ارزی کسب کند، بخشی از آن سود به سرمایهگذاران بازگردانده خواهد شد.
با این حال، جزئیات دقیق نحوه محاسبه سود، زمانبندی پرداخت و تضمین اصل سرمایه هنوز بهطور کامل اعلام نشده و در مراحل نهایی تهیه دستورالعمل اجرایی در سازمان بورس قرار دارد.
ابهامهای طرح صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت چیست؟
شفافیت نرخ سود و تضمین اصل سرمایه اولین ابهام است. چگونگی تضمین بازگشت ارز سرمایهگذاریشده در صورت نوسانات شدید بازار یا ریسکهای خارجی مشخص نیست.
سازوکار دقیق پرداخت سود و زمانبندی آن را باید ابهام بعدی بدانیم. چون نحوه پرداخت سود مثلا پرداخت ماهانه، سهماهه یا سالانه در قالب دستورالعمل اجرایی هنوز نهایی نشده است.
پتانسیل ریسکهای ارزی و نوسانات بازار هم مهم است. برخی تحلیلگران معتقدند اگر ساختار و شفافیت صندوقها به خوبی تعریف نشود، ممکن است سرمایهگذاران در معرض ریسکهای افزایشی قرار گیرند.
هدف از این طرح چه خواهد بود و چه کسانی از این طرح سود میبرند؟
هدف از راهاندازی صندوقهای سرمایهگذاری ارزی با درآمد ثابت دو بخش کلیدی دارد. اول جمعآوری داراییهای ارزی ساکن در خانهها که گاهی در ادبیات تصمیمگیران حوزه اقتصادی به اسم اقتصاد غیررسمی یاد میشود. هدف دوم هدایت این سرمایه به سمت بازار سرمایه است.
از منظر سیاستگذار این صندوقها میتوانند پوششی رسمی مقابل نوسانات نرخ ارز ایجاد کنند و منابع ارزی را برای تامین مالی طرحهای صادراتمحور و توسعهای به کار گیرند.
در سوی دیگر هم سرمایهگذاران خرد و کلان که دنبال بازدهی ارزی و حفظ ارزش دارایی هستند، میتوانند از نرخ سود دلاری بهره ببرند.